Elio Pelzers

Reisjournalist en communicatieadviseur

Voor de fijnproever: Noord-Hongarije

 IrotaHongaren gaan, volgens een in Hongarije residerende Nederlander, ruwweg maar naar drie plekken op vakantie in eigen land: Boedapest, het Balatonmeer en de poesta. Of dit waar is weet ik niet. Het zijn wel de bekendste locaties van dit Midden-Europese Land. Wie met de trein of auto Hongarije doorkruist, merkt al snel waarom dat zo is. Een belangrijk deel van dit land is agrarisch, vlak en oogt wat saai. Het noorden vormt een uitzondering hierop. Het is een enigszins vergeten en afgelegen hoek, waar bezoekers tegen lieflijke verrassingen aanlopen.



Landbouw, bossen, meren en karstlandschappen wisselen elkaar in Noord-Hongerije af. Het heuvelt hier aardig. Nog verder naar het noorden neemt de hoogte van de heuvels toe. De hoogste bergen in Hongarije zijn van middenallure en toppen net boven de 1000 meter uit. De Mátra- en Bükkgebergten zijn de kroondragers, de ruggengraat van de Noord-Hongaarse bergen. Ze vormen de uitlopers, zo u wilt de voortoppen, van de machtige Karpaten. Deze middelgebergten worden weer voorafgegaan door heuvelachtig golvend terrein met aardige uitzichten en doorkijkjes. Druipsteengrotten, nationale parken, zonnebloemvelden, uitgestrekte bossen, miniatuurdorpjes, haast verlaten gehuchten, lieflijke kerkjes op bulten: het zijn de unique selling points van dit berg- en heuvelgebied, dat nog niet ontdekt is door wandelaars en fietsers. Er lopen wel enkele wandelroutes door dit grote gebied. Sommige maken deel uit van nationale routes, andere zijn door lokale accommodatiebeheerders of belanghebbenden uitgezet. Her en der staan wegkruizen, historische grenspalen of ander klein erfgoed langs wegen en paden, waarvan de betekenis niet altijd helder is. Lokale en regionale geschiedenisIrota 9 is hier nog onontgonnen terrein. De lokale bevolking weet vaak nog wel een en ander te vertellen, mondeling overgeleverde verhalen doen het hier goed. Maar archieven, die liggen te wachten op nieuwsgierige gravers, herbergen nog veel meer geheimen. Armoede is in dit deel van het land niet afwezig. De welvaart verschilt behoorlijk van dorp tot dorp. Af en toe duiken zigeunerdorpen op waar een hoge werkeloosheid heerst. Enkele dorpelingen wagen zich met de zeis in de bermen, terwijl ze worden omringd door toeschouwers uit de buurt, die hen graag en met instemming van het werk afhouden. In sommige dorpen is er een levendig straatbeeld, waar kinderrijke gezinnen buiten hun zomerse tijd verdoen, in andere dorpen lijkt het wel uitgestorven. In de wat meer welvarende dorpen is het een bloemenfestijn en fleuren bloembakken, perken en tuinen de bebouwde kom op. Vaak is de geschiedenis van de dorpshuizen af te lezen: vervallen, niet afgewerkt, karkassen of fraai afgewerkt, protserig, goed onderhouden. Voor de fijnproever is in Noord-Hongarije veel te zien en te beleven.

Laatste foto's